Chàng bạn trẻ Dế Mèn cường tráng, khoẻ dũng mạnh nhưng kiêu ngạo tự phụ về vẻ đẹp và sức mạnh của mình, hay khinh nhờn và nạt mọi người. Một lần, Mèn bày trò trêu chọc cốc để khoe khoang trước anh láng giềng Dế Choắt, dẫn đến chết choc thảm yêu thương của bạn bạn đen đủi ấy. Cái chết của Choắt làm cho Mèn vô cùng hối hận, ân hận về thói hung hăng bậy bạ của mình.

Bạn đang xem: Văn bản dế mèn phiêu lưu ký


I. VỀ TÁC GIẢ VÀ VÀ TÁC PHẨM

1. Thể loại

Truyện là 1 “phương thức tái hiện đời sống trong toàn cục tính rõ ràng của nó. Vật phẩm truyện trường đoản cú sự đề đạt hiện thực qua bức tranh mở rộng của đời sống trong không gian, thời gian; qua những sự kiện, trở nên cố xảy ra trong cuộc sống của bé người. Trong số tác phẩm từ sự, nhà văn cũng miêu tả tư tưởng và cảm tình của mình; cơ mà ở đây, tư tưởng, tình cảm ở trong phòng văn thâm nhập sâu sắc vào sự kiện với hành động bên phía ngoài của con người tới nút giã chúng bên cạnh đó không gồm sự phân minh nào cả. đơn vị văn kể lại, tả lại hầu như gì xảy ra phía bên ngoài mình, khiến cho người đọc có cảm hứng rằng hiện tại được phản ánh trong tòa tháp tự sự là một thế giới tạo hình đã tự phân phát triển, tồn tại bên ngoài nhà văn, không dựa vào vào tình cảm, ý muốn của phòng văn” (Lê Bá Hán – è Đình Sử – Nguyễn khắc Phi: tự điển thuật ngữ văn học, NXB Giáo dục, 1992).

Các bài xích học: bài học kinh nghiệm đường đời đầu tiên (trích vào Dế Mèn linh giác kí của sơn Hoài), Sông nước Cà Mau (trích Đất rừng phương phái mạnh của Đoàn Giỏi), bức tranh của em gái tôi (của Tạ Duy Anh), quá thác (trích Quê nội của Võ Quảng), Buổi học sau cùng (của An-phông-xơ Đô-đê) nằm trong thể một số loại truyện hiện đại.


2. Tác giả

Nhà văn tô Hoài (tên khai sinh là Nguyễn Sen), sinh ngày 27 tháng 9 năm 1920 tại thị trấn Nghĩa Đô, tự Liêm, Hà Nội; quê quán: thị trấn Kim Bài, thị trấn Thanh Oai, tỉnh giấc Hà Tây.

Tô Hoài tham gia giải pháp mạng tự trước phương pháp mạng tháng Tám (1945) trong Hội ái hữu công nhân, Hội Văn hoá cứu vãn quốc. Tự 1945 – 1958 ông làm phóng viên rồi nhà nhiệm báo cứu quốc Việt Bắc. Từ 1957 – 1958: Tổng thư kí Hội công ty văn Việt Nam. Từ bỏ 1958 – 1980: Phó Tổng thư kí Hội bên văn Việt Nam. Từ bỏ 1986 – 1996: chủ tịch Hội văn nghệ Hà Nội.

Tác phẩm đã xuất bản: 150 thành công trong đó trông rất nổi bật là Dế Mèn khám phá kí (truyện dài, 1942, tái bạn dạng nhiều lần); Quê người (tiểu thuyết 1943, tái phiên bản nhiều lần). Truyện tây bắc (tiểu thuyết, 1954, tái bản nhiều lần); Miền Tây (tiểu thuyết 1960, tái bản nhiều lần); tự truyện (hồi ký, 1965, tái bản nhiều lần); Quê bên (tiểu thuyết, 1970); Cát những vết bụi chân ai (hồi ký, 1965, tái bạn dạng nhiều lần); tuyển chọn tập tô Hoài (3 tập, 1993). Tuyển tập truyện ngắn sơn Hoài (trước và sau 1945, bố tập, 1994); tuyển tập truyện viết cho thiếu nhi (hai tập, 1994).

Nhà văn đã có nhận: quán quân tiểu thuyết của Hội Văn nghệ nước ta 1956 (tiểu thuyết Truyện Tây Bắc). Giải A phần thưởng Hội Văn nghệ thủ đô 1970 (tiểu thuyết Quê nhà); phần thưởng của Hội đơn vị văn Á – Phi năm 1970 (tiểu thuyết Miền Tây); giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học – thẩm mỹ (đợt I – 1996).

II. KIẾN THỨC CƠ BẢN

1. Đoạn trích bài học đường đời trước tiên thể hiện tài quan gần kề và diễn tả tinh tế trong phòng văn sơn Hoài. Truyện được kể ở ngôi trước tiên (lời nhân vât Dế Mèn) trở nên hoá tấp nập và lôi kéo người đọc.


Bài văn này có thể chia làm bố đoạn:

+ Đoạn 1: từ trên đầu đến… “có thể sắp cầm đầu trong thiên hạ”. Đoạn này diễn tả vẻ đẹp cường tráng tuy thế tính biện pháp còn tự phụ của Dế Mèn.

+ Đoạn 2: tiếp theo đến… “mang vạ vào bản thân đấy”: Mèn trêu chị ly và tạo ra cái bị tiêu diệt thảm thương đến Dế Choắt.

+ Đoạn 3: còn lại: sự ân hận của Dế Mèn.

2. Dế Mèn tất cả một hình dạng cường tráng. Với song càng mẫm bóng, các chiếc vuốt làm việc chân, sinh hoạt khoeo cứ cứng dần với nhọn hoắt, đôi cánh… bây giờ thành mẫu áo dài kín đáo xuống tận chấm đuôi, lại thêm đầu… lớn ra cùng nổi từng tảng khôn xiết bướng, hai mẫu răng đen nhánh lúc nào cũng nhai ngoàm ngoạp như hai lười liềm máy làm việc…, Dế Mèn thật ra dáng nhỏ nhà võ. Oai phong hơn, Dế Mèn còn tồn tại sợi râu… dài với uốn cong một vẻ hết sức đỗi hùng dũng. Dương dương từ đắc, chú ta đứng ngồi oai vệ, luôn luôn tranh thủ mọi cơ hội để miêu tả mình. Thỉnh thoảng, mong thử sự lợi hại của các chiếc vuốt, chú ta “co cẳng lên đánh đấm phanh phách vào các ngọn cỏ” giỏi chốc chốc lại trịnh trọng với khoan thai gửi cả nhị chân lên vuốt râu. Tự cho bạn là nhất, chú không e dè cà khịa với toàn bộ mọi bà nhỏ trong xã (quát những chị Cào Cào, đá anh Gọng Vó,…).

Tác trả vừa biểu đạt ngoại hình vừa miêu tả hành đụng để thể hiện tính biện pháp của Dế Mèn: kiêu căng, xốc nổi, điệu đàng, hung hăng cùng ngộ nhận. Trong đoạn văn, những tính từ diễn đạt hình dáng vẻ (cường tráng, mẫm bóng, nhọn hoắt, hủn hoẳn, giòn giã, láng mỡ, black nhánh, ngoàm ngoạp…); tính từ miêu tả tính giải pháp (bướng, hãnh diện, trịnh trọng, khoan thai oai vệ, tợn, giỏi, gớm gớm…) được thể hiện đặc sắc. Nếu gắng thế một trong những từ của tác giả bằng các từ đồng nghĩa tương quan (hoặc sát nghĩa) như đôi càng mẫm bóng bởi đôi càng lớn bóng, đôi càng khổng lồ bóng…, ngắn hủn hoẳn bởi ngắn củn, ngắn tủn, ngắn cũn cỡn…, đứng ngồi oai vệ bằng đi đứng chững chạc, đứng ngồi đàng hoàng, đứng ngồi oai lắm… sự miêu tả sẽ thiếu đúng đắn và thiếu thốn tinh tế.

3. Cách biểu hiện của Dế Mèn với Dế Choắt là kẻ cả, trịch thượng (qua biện pháp đặt tên là Dế Choắt, ví von đối chiếu như gã nghiện thuốc phiện, xưng hô chú mày, tính tình khinh thường khỉnh, giọng điệu bề trên, dạy dỗ). Không phần lớn thế, Dế Mèn còn trầm trồ ích kỉ, cấm đoán Dễ quắt thông ngóc sang nhà, lại còn mắng “Đào tổ nông thì đến chết”.

4. Khi trêu chị Cốc, Dế Mèn thiệt hung hăng, kiêu ngạo: “Sợ gì? mi bảo tao sợ mẫu gì? mày bảo tao còn biết sợ ai rộng tao nữa!”. Thậm chí, hát trêu xong, Dế Mèn vẫn từ đắc, thách thức: “Mày tức thì mày cứ tức, mày ghè đầu mi ra cho nhỏ tuổi đi, bé dại đến đâu thì mày cũng ko chui nổi vào tổ tao đâu!”. Tuy vậy khi chứng kiến chị ly đánh Choắt, Dế Mèn gớm hãi “nằm yên ổn thin thít”. Biết cứng cáp chị cốc đi rồi, new dám “mon men trườn lên”. Từ hung hăng, kiêu ngạo, Dế Mèn trở nên sợ hãi, hèn nhát.

Bài học mặt đường đời thứ nhất Dế Mèn rút ra đó là sự trả giá đến những hành động ngông cuồng thiếu suy nghĩ. Bài học ấy trình bày qua lời khuyên thực lòng của Dế Choắt: “ở đời mà bao gồm thói hung hăng bậy bạ, có óc mà lần chần nghĩ, sớm muộn rồi cũng mang vạ vào mình đấy”. Đó cũng là bài học kinh nghiệm cho bao gồm con người.


5. Những con vật được biểu đạt trong truyện ngoại trừ những đặc điểm vốn bao gồm của bọn chúng trong thực tế, chúng còn được bên văn gắn thêm vào cho những phẩm chất của con tín đồ (đặc biệt là về tính cách). Hồ hết sự việc xảy ra trong truyện giữa những con vật dụng với nhau thực ra chính là chuyện trong trái đất con người. Những truyện cổ tích về loài vật, những truyện ngụ ngôn (của Ê-Dốp, La-Phông-Ten,…), truyện Cuộc phiêu lưu của Gulliver,… là hồ hết truyện gồm cách viết giống như Dế Mèn dò ra kí.

III. RÈN LUYỆN KĨ NĂNG

1. Bắt tắtChàng bạn trẻ Dế Mèn cường tráng, khoẻ táo tợn nhưng kiêu căng tự phụ về vẻ đẹp mắt và sức khỏe của mình, hay khinh nhờn và doạ mọi người. Một lần, Mèn bày trò trêu chọc ly để khoe khoang trước anh hàng xóm Dế Choắt, dẫn đến chết choc thảm yêu quý của bạn bạn xấu số ấy. Cái chết của Choắt làm cho Mèn vô cùng hối hận, ăn năn về thói hung hăng bậy bạ của mình.

2. Giải pháp đọcKhác với những truyện dân gian hoặc truyện trung đại, Dế Mèn phiêu dạt kí bao gồm cách viết hiện đại với các tình huyết phong phú, phức tạp, những nhân đồ được miêu tả kĩ lưỡng với các chi tiết về ngoại hình, hành động, điểm lưu ý tâm lí… Đọc diễn cảm đoạn văn này cần chú ý giọng điệu, thể hiện thái độ của người sáng tác khi miêu tả, cốt truyện tâm lí của những nhân vật:

a) Đọc đoạn thứ nhất cần lên giọng để vừa diễn tả được vẻ rất đẹp cường tráng đồng thời diễn tả được thái độ tự phụ, huênh hoang của Dế Mèn.

b) Đọc đoạn máy hai chăm chú giọng đối thoại cân xứng với tình tiết tâm lí của từng nhân vật:– Dế Mèn: kẻ cả, hung hăng, hoảng hốt, ân hận…– Dế Choắt: run rẩy, hại hãi, vắt sức khuyên nhủ can Dế Mèn…– Chị Cốc: tức giận.

3. Viết đoạn văn diễn đạt lại chổ chính giữa trạng của Dế Mèn (theo lời của Dế Mèn) sau khi chôn cất xong Dế Choắt.

Xem thêm:

Gợi ý: chú ý vào ngôi nói và trọng điểm trạng ân hận hận ăn năn của Dế Mèn. Hoàn toàn có thể tham khảo đoạn văn sau.Tôi cảm thấy ân hận hận cùng đau xót lắm. Trò đùa ngỗ ngược của mình đã làm cho anh Choắt bắt buộc vạ lây. Tôi giận loại thói huênh hoang, hống hách của mình. Càng nghĩ mang lại lời anh Choắt, tôi càng thấy ngấm thía hơn. Hôm nay, cũng may nhưng mà thoát nàn nhưng còn nếu như không cố nhưng mà sửa dòng thói hung hăng bậy bạ đi thì khéo sớm muộn rồi tôi cũng biến thành tự rước hoạ vào mình. Sự việc hôm nay quả thực đã dạy đến tôi một bài học đường đời vượt lớn. Chắc cho đến mãi sau này, tôi cũng thiết yếu nào quên.